نقشه مغزی (QEEG) چیست ؟

نقشه مغزی (QEEG) چیست ؟

استفاده از نوار مغزی برای بررسی آسیبهای مغزی امروزه در کشور ما یک روش آشنا و فراگیر میباشد. اما این روش تنها برای شناسایی آسیبهای ساختاری مغز کاربرد دارد و در مورد وضعیت کارکردی مغز نمیتواند اطلاعاتی به ما بدهد. از طرفی، روشهاي مورد استفاده در در بررسي كاركرد مغز مثل PET, SPECT و fMRI، ضمن داشتن هزينه بالا، گاه داراي عوارض منفي از قبيل تزريق مواد راديواكتيو، قرار گرفتن در ميدان مغناطيسي قوي و … نيز ميباشند. يكي از روشهاي نوين كه ضمن مقرون به صرفه بودن، عوارضي هم در پي ندارد، لذا در خانمهای باردار و کودکان هم قابل استفاده است. روش الكتروانسفالوگرافي كمي (QEEG) است.

 

مکانیزم تحلیل و روش انجام QEEG

با قراردادن تعدادي الكترود روي سر مي‌توان اين امواج را دريافت، ثبت و سپس با استفاده از كامپيوتر تحليل كرد.وسيله‌اي كه اين كار را انجام مي‌دهد،الكترو انسفالوگرافي كمی (Quantitative ElectroEncephaloGraphy) است که براي ارزيابي و اندازه‌گيري امواج مغزي وخصوصيات مربوط به آن‌هاست. در اين روش ارزيابي تعدادي الكترود (عموماً 19 عدد) که روی کلاهی با نظم و قانون خاصی تثبیت شده‌اند، روي سر قرار گرفته امواج مغزی را دریافت می‌کنند ، امواج مغزی را در حالت‌های مختلف چشم بسته، چشم باز و انجام یک تکلیف شناختی مانند خواندن، ثبت کرده، سپس این امواج بوسيله كامپيوتر، برحسب فركانس تفكيك شده و براساس شدت فعاليت در رنگ‌هاي مختلف نمايش داده مي‌شوند (تصاویر در قالب سرهای رنگی که Brain Map نامیده می‌شوند) ارائه می‌گردندعلاوه بر این تصاویر، کامپیوتر، جداول و نمودارهای دیگری نیز ارائه می‌دهد که کاربردهای خاص خود را دارند. مطابق با مطالعاتي كه صورت گرفته اندازه امواج مختلف در مغز داراي استاندارد و حد نرمالي است كه تنها براساس جنس و سن تغيير مي‌كند. به اين معني كه براي داشتن عملكرد مناسب، هريك از امواج مغزي بايد داراي ميزان فعاليت خاصي باشند. با مقايسه اندازه‌هاي بدست آمده از ثبت امواج در فرد با مقادير نرمال مشخص مي‌شود كدام يك از امواج و در كدام نقطه از سر داراي فعاليت نامناسب است. امواجي كه فعاليت مناسب داشته باشند با رنگ سبز و امواج با فعاليت نامناسب با رنگ‌هاي بنفش و نيلي و آبي (فعاليت كمتر از حد نرمال) و زرد و نارنجي و قرمز (فعاليت بيشتر از حد نرمال) مشخص مي‌شوند. با بررسی این نقشه‌ها و مقایسۀ آن‌ها با الگوی نرمال و مرجع، می‌توان کارکرد مغز را بررسی و مطالعه کرد. از آن‌جا که هر یک از اختلالات و مشکلات ذهنی و روانی بر اثر وجود اشکال در عملکرد مغز و در نتیجه کم و زیاد شدن امواج مغزی به‌وجود می‌آیند، لذا QEEG مغزی که کارکرد طبیعی دارد با مغزی که دچار مشکل کارکردی شده است تفاوت دارد. با مقایسه اعداد به‌دست‌آمده برای هر موج و نتیجه QEEG به دست آمده با وضعیت طبیعی می‌توان نوع مشکل را تشخیص داد.

 

کاربردهای QEEG

• تشخیص
در اصل QEEG برای تشخیص کج‌کاری‌های موضعی یا کلی مغز بکار می‌رود. بوسیله QEEG می‌توان بیماری‌های مغزی- عروقی، آسیب‌های مغزی، AD/HD، اختلالات یادگیری، اضطراب، افسردگی، تومورهای مغزی، صرع، اسکیزوفرنی، دمانس و آلزایمر را تشخیص و یا تایید کرد.
• تشخیص افتراقی
براي مطمئن شدن از وجود جراحات داخلي مغز، سكته، حملات قلبي و يا نارسايي‌ ريه‌ها كه منجر به هيپوكسي مغز مي‌شود؛ زمانيكه تشخيص صرع يا تومورها مورد شك واقع شود؛ در مواردي كه تشخيص اختلالات يادگيري و کمبود توجه مورد شك واقع شود؛ در مواردي كه به وجود كج‌كاري مغز به علت سوءمصرف مواد ترديد داريم؛ هنگامی‌كه تغيير در علائم اختلالات هوشياري (ناركولپسي‌، كما، حواس‌پرتي) يا عملكرد سيستم عصبي (سردرد، استفراغ و آفازي) ديده شده باشد.
• درمان و پیگیری
پيگيري اثر بخشی روشهای نوروتراپی مثل نوروفیدبک، درمان سندرم‌هاي ارگانيكي مغز؛ پيگيري نتايج شيمي درماني و پرتودرماني و ترك داروهاي روان‌گردان يا غيرمجاز؛ پيگيري بيماري‌هاي عفوني مانند آنسفاليت و يا مننژيت؛ بررسي وضعيت بيمار پس از جراحي؛ تعيين داروهاي مؤثر با اثربخش‌ترين دوز و كمترين عوارض منفي؛ در بسياري از موارد QEEG راهكارهاي درماني نيز ارائه مي‌دهد.
• سنجش
سنجش توانمندي‌هاي هنري، ورزشی و شناختي و ذهني مانند بهره هوشي (IQ)، تمركز، توجه، میزان هماهنگی ذهن و بدن و …. از آن‌‌جا که QEEG به ارزیابی عملکرد مغز می‌پردازد و نیز توانمندی‌های ذهنی هر فرد با عملکرد مغزی او ارتباط مستقیم دارد، لذا با استفاده از این روش و لندمارک های مرتبط با ان در نقشه مغزی می‌توان برآوردی از این توانمندی‌ها به‌دست آورد.

 

منابع:
1) Kesebir, Sermin, and Ahmet Yosmaoğlu. "QEEG in affective disorder: about to be a biomarker, endophenotype and predictor of treatment response." Heliyon 4.8 (2018): e00741

2)Khanbabaie, Reza. "Physics of the Brain, and Analyzing the Brain Networks with QEEG for Better Treatment of Neural Disorders." (2018).

 

عضویت در خبرنامه

جهت عضویت در خبرنامه ایمیل خود را ارسال نمایید.

درباره ما

کلینیک چند تخصصی درد آرامش، ارائه کننده خدمات پیشگیری و درمان دردها و بیماری ها با استفاده از روش های طب سنتی، طب مدرن، خدمات طب سوزنی، مشاوره تغذیه، روان شناسی و بخور درمانی. این کلینیک به صورت تخصصی خدمات درمان بیماری میگرن را در یک پکیج کامل درمانی همه جانبه ارائه می نماید. در کلینیک آرامش شما می توانید از خدمات آنالیز تخصصی بدن توسط دستگاه های بادی آنالیز و QRMA بهرمند شوید و یا با متخصصین نوروسایکوتراپی در زمینه هایی چون مدیریت استرس مشاوره تخصصی داشته باشید.  در این کلینیک برخی درد های عضلانی و عصبی شما توسط روش های طب سوزنی درمان شده و یا می توانید توسط بخور های گیاهان دارویی تجربه لذت بخش بخور درمانی را در کلینیک آرامش داشته باشید. در اتاق بخور کلینیک، درمان سینوزیت، درمان سرماخوردگی، درمان آلرژی، اختلالات مجاری تنفسی، بسیاری از آشفتگی ها روحی، روانی، سردرد ها و حتی میگرن امکان پذیر است. کلینیک آرامش طب سنتی را به صورتی کاملا علمی در کنار پزشکی نوین قرار داده تا آرامش را به شما هدیه کند.